MASZYNA IDIOSENSORYCZNA W PRAKTYCE TAŃCA, CHOREOGRAFII I TERAPII LABORATORIUM IDIOMÓW RUCHU I RYTMU TANCERZA Z NIEPEŁNOSPRAWNOŚCIĄ
1.IDEA LABORATORIUM
Warsztat-laboratorium oparty na Maszynie Idiosensorycznej jest unikatową formą praktyczno-badawczego kształcenia, łączącą:
- taniec współczesny,
- choreografię,
- terapię ruchem,
- analizę ruchu (choreologię),
- neuro- i sensomotorykę,
- performatykę niepełnosprawności.
Adresowany jest do tancerzy, choreografów, terapeutów, pedagogów tańca i teatru, choreologów oraz badaczy ruchu, którzy chcą pracować z osobami z niepełnosprawnościami (szczególnie wzroku, słuchu i ruchu) w sposób profesjonalny, artystyczny i naukowo ugruntowany.
- CZYM JEST MASZYNA IDIOSENSORYCZNA
Maszyna Idiosensoryczna to autorskie urządzenie kinestetyczno-percepcyjne, które:
- wzmacnia i oporuje ruch,
- generuje rytm poprzez napięcie,
- pozwala „czytać” przestrzeń ciałem,
- umożliwia tancerzom z niepełnosprawnością wzroku orientację w przestrzeni poprzez dotyk, opór i impulsy kinetyczne.
W PRAKTYCE MASZYNA DZIAŁA JAK:
- partner choreograficzny,
- narzędzie rehabilitacyjne,
- interfejs sensoryczny,
- generator dramaturgii ruchu.
- KONTEKST METODOLOGICZNY – RUDOLF LABAN I LABORATORIUM
Warsztat wpisuje się w tradycję labalowskiej analizy ruchu, rozwijając ją w kierunku pracy z ciałem z niepełnosprawnością.
Odwołujemy się do:
- kategorii Effort (wysiłku) – ciężar, czas, przestrzeń, przepływ,
- Kinesfery – osobistej przestrzeni ruchu,
- harmonii przestrzennej,
- frazowania i rytmu ruchu.
Maszyna Idiosensoryczna pozwala te kategorie:
- ucieleśniać,
- badać empirycznie,
- doświadczać somatycznie,
a nie tylko analizować teoretycznie.
- CELE WARSZTATU
Uczestnik po zakończeniu Laboratorium:
✔ potrafi prowadzić trening ruchowy z osobami z niepełnosprawnością wzroku i innymi niepełnosprawnościami
✔ rozumie, jak budować choreografię z idiomów ruchu, a nie z narzuconych form
✔ zna narzędzia pracy z rytmem, oporem i kinestetyką
✔ potrafi wykorzystywać Maszynę Idiosensoryczną jako narzędzie terapeutyczne i artystyczne
✔ posiada podstawy do prowadzenia badań nad ruchem w paradygmacie art-based research
- MODUŁY WARSZTATOWE
MODUŁ I – CIAŁO I PERCEPCJA
Praca nad:
- czuciem głębokim,
- orientacją w przestrzeni,
- KINESTETYKĄ I PROPRIOCEPCJĄ.
ĆWICZENIA:
- prowadzenie i bycie prowadzonym,
- praca w ograniczonej percepcji (symulacje braku wzroku),
- ruch w oporze i bez oporu.
MODUŁ II – MASZYNA JAKO PARTNER RUCHOWY
Uczestnicy pracują indywidualnie i w duetach z Maszyną:
- eksplorują tempo, ciężar, impulsy,
- uczą się „czytać” opór jako dramaturgię,
- tworzą mikrosekwencje choreograficzne.
MODUŁ III – IDIOM RUCHU I IDIOCHOREOGRAFIA
Praca nad:
- wydobywaniem naturalnych wzorców ruchowych,
- budowaniem idiomatów tanecznych,
- tworzeniem choreografii z różnorodności ciał.
MODUŁ IV – RYTM, GŁOS, PJM
Wprowadzenie:
- rytmu ciała,
- znaków PJM jako źródła ruchu,
- głosu jako impulsu kinetycznego.
MODUŁ V – ZASTOSOWANIE TERAPEUTYCZNE I PEDAGOGICZNE
Jak:
- włączyć Maszynę w rehabilitację,
- prowadzić bezpieczny trening,
- projektować procesy długofalowe.
- WYMIAR BADAWCZY
Warsztat ma charakter laboratorium badawczego. Uczestnicy uczą się:
- dokumentowania ruchu,
- obserwacji zmian w jakości ruchu,
- analizy Effort i Space wg Labana,
- pracy w modelu art-based research.
- DLA KOGO
- tancerze i choreografowie
- terapeuci ruchowi
- pedagodzy tańca i teatru
- choreologowie
- edukatorzy i badacze sztuki
szczególnie ci, którzy chcą tworzyć inkluzyjną scenę przyszłości, w której ciało z niepełnosprawnością jest źródłem nowej estetyki, a nie wyjątkiem.
WARSZTAT PROWADZENIE: DR JERZY NORBERT GRZEGOREK
tancerz, choreograf, reżyser, badacz ruchu, terapeuta integracji sensorycznej, pedagog tańca i twórca Maszyny Idiosensorycznej
Dr Jerzy Norbert Grzegorek jest artystą i badaczem, którego praktyka twórcza i pedagogiczna od ponad trzech dekad rozwija się na styku tańca współczesnego, teatru ruchu, performansu, technologii oraz rehabilitacji artystycznej osób z niepełnosprawnościami. Jego działalność koncentruje się na poszukiwaniu nowych form cielesnej komunikacji, rytmu i dramaturgii ruchu w ciałach o niestandardowej percepcji i motoryce.
Jako twórca autorskiej koncepcji Ruchu Rytmicznego oraz Maszyny Idiosensorycznej Grzegorek jest pionierem w obszarze kinestetyczno-percepcyjnych technologii dla tańca inkluzyjnego – narzędzi, które umożliwiają tancerzom z niepełnosprawnością wzroku, słuchu i ruchu pełnoprawny udział w profesjonalnym procesie choreograficznym.
Dr Jerzy N. Grzegorek posiada wieloletnie doświadczenie jako:
- wykładowca tańca, choreografii i teatru ruchu,
- prowadzący warsztaty w Polsce i za granicą,
- autor programów edukacyjnych z zakresu tańca współczesnego i choreologii.
Jego praktyka dydaktyczna opiera się na:
- kiestetyce tańca,
- analizie ruchu w duchu Rudolfa Labana,
- pracy z rytmem, impulsem i napięciem,
- oraz metodzie idiochoreografii, czyli tworzenia choreografii wyłaniającej się z indywidualnej fizyczności tancerza.
Szczególne miejsce w jego pedagogice zajmuje praca z osobami z niepełnosprawnościami, traktowana nie jako terapia, lecz jako pełnoprawna praktyka artystyczna i badawcza.
Praca z osobami z niepełnosprawnościami
Jerzy Norbert Grzegorek jest twórcą i dyrektorem artystycznym Teatru Ruchu Umownie Ewidentnego (TRUE) oraz współtwórcą Laboratorium Idiomów Ruchu i Rytmu Tancerza z Niepełnosprawnością w Szczecinie. W ramach tych struktur rozwija:
- długofalowe programy treningowe,
- produkcje sceniczne,
- projekty badawczo-rozwojowe,
w których tancerze-aktorzy z niepełnosprawnościami są nie odbiorcami wsparcia, lecz współautorami języka scenicznego.
Jego praca koncentruje się na:
- osobach z niepełnosprawnością wzroku,
- głuchych i słabosłyszących,
- osobach poruszających się na wózkach,
- osobach z niepełnosprawnością neurologiczną i sprzężoną.
TWÓRCZOŚĆ ARTYSTYCZNA I TRANSMEDIALNOŚĆ
Jako reżyser i choreograf Jerzy Norbert Grzegorek realizuje spektakle z pogranicza:
- teatru tańca,
- performansu,
- instalacji kinetycznej,
- sztuki dźwięku i głosu.
Jego projekty – takie jak OWSZEM. BYWAŁAM I WIDYWAŁAM – funkcjonują jako laboratoria estetyki niepełnosprawności, w których ciało, technologia, rytm i głos tworzą nową formę dramaturgii.
MISJA
Celem pracy dr Jerzego Norberta Grzegorka jest:
stworzenie nowego paradygmatu tańca i teatru, w którym ciało z niepełnosprawnością nie jest wyjątkiem – lecz źródłem przyszłej estetyki ruchu.
Jako pedagog i badacz nie szkoli „jak dostosować osoby z niepełnosprawnościami do tańca”, lecz uczy: jak taniec musi się zmienić, aby pomieścić całą różnorodność ludzkich ciał.
